ددرس‌گفتارها

بسم الله الرحمن الرحیم و به نستعین.

السلام علیک یا داعی الله و ربانی آیاته.

سلام علیکم و رحمة الله.

آیا بر امام جمعه کسب اجازه از حاکم شهر واجبه؟

و مورد از حاکم شهر چه کسیه؟

و آیا این حکم در شهرهای دوردست هم جاریه یا نه؟

رهبر عزیز فرمودند که اصل جواز امامت برای اقامه نما-- اقامه نماز جمعه متوقف بر این اجازه نیست.

ولی ترتب احکام نصب وی یعنی نصب امام جمعه برای امام جمعه متوقف بر این است که منسوب از طرف ولی امر مسلمین باشد و این حکم شامل هر سرزمین و شهری که ولی امر مسلمین در آن حاکم و متصاح است می‌شود.

اما ادامه بحث قلب منغمس رو به فضل الهی داشته باشیم.

رسیده بودیم به اینکه باید توجه کرد به معدوبت الله تا بی‌خبر نمانیم.

معدوبت الله هم که قرآن است و این قرآن کتر شده را حداقل به اعجاز علمی درون اون توجه کنیم که خود و شما رو توصیه می‌کنم به توجه دقیق به معجزات علمی قرآنی که خیلی به انسان آرامش می‌بخشه و انسان رو به یقین نزدیک می‌کنه و به آیه ده سوره لقمان در جلسه پیش یادم اشاره کردیم و نشد پیرامونش بحث کنیم.

آیه ده سوره لقمان چه شیرین می‌فرماید خلق السماوات بغير عمد ترونه.

یعنی آسمان‌ها رو خلق کرده خدا بدون ستون عمد، بدون ستونی که ترونه‌ها شما ببینیدش.

یعنی ستون دارد.

ستون هست شما نمی‌بینید.

ستون‌های نوری‌اند.

که حالا اینجا باید بحث کرد.

ببینید عمد جمع عمود است به معنی ستون و البته اینکه تو این آیه این عمد یعنی ستون‌ها مقید شدند به ترونه‌ها.

این خودش دلیله بر اینه که آسمان ستون‌های مرئی نداره.

یعنی دیده نمیشن.

خب یعنی در حقیقت ستون هست.

مفهوم این سخن اینه که ستون‌هایی دارد اما غیر قابل رؤیت‌اند.

تعبیری که در این آیه به کار رفته اشاره لطیفیه به قانون جاذبه و دافعه که مثل ستونی بسیار نیرومند اما نامرئی کرات آسمانی رو در جای خودش نگه داشته.

اشاره می‌کنیم به حدیث بسیار زیبایی از آقامون علی ابن موسی الرضا علیهم الصلاة والسلام که حسین ابن خالد نقل کرده این حدیث رو که حضرت فرمودند سبحان الله أليس الله یقول بغير عمد ترونها.

امام رضا تسبیح الهی رو میگن منزه از خدا پیداست که حرف مهمی میخوان بزنن سبحان الله میگن که آیا خداوند نمی‌فرماید بدون ستونی که اون را مشاهده کنید؟

أليس الله یقول آیا خدا نمی‌گوید بغير عمد ترونها اشاره هست به همین آیه ده سوره لقمان.

آیا خدا نفرموده که بدون ستونی که اون رو مشاهده کنید، راوی میگه که عرض کردم قلت گفتم بله، بله همینطوره.

فقال حضرت فرمودند ثمه عمد ولاکل ترونها پس ستون‌هایی هست ثمه عمد ستون‌هایی است ولاکل ترونها ولی شما اون‌ها رو نمی‌بینید.

این روایت در تفسیر قمی جلد دو صفحه صد و بیست و پنج می‌تونید ملاحظه کنید.

پس این مشخصه که با توجه به این حدیث منظور از اون قرآن در اون آیه صد آیه ده سوره لقمان چه چیزیست؟

و منظور از این ستون‌ها چه ستون‌هایی است که به چشم دیده نمی‌شوند.

حالا اینم خودش دو تا نکته رو باید در تفسیر بغير عمد ترونها مورد دقت قرار بدیم.

اول اینکه عمد جمعه یعنی ستون‌ها.

پس هر چند که تفسیر اون به، به نیرو جاذبه ممکنه، میشه تفسیر کرد از اون به نیرو جاذبه.

اما امکان داره که مقصود از این ستون‌ها چندین نیرو متفاوت باشه.

چون اگر صرفاً نیرو جاذبه بود خب حرف از عمود زده میشد مثلا.

مفسرین فرمودند همین که عمد اومده جمع اومده، يحتمل میشه اینطوری برداشت کرد که نیروهای متفاوتی هستند که نگه داشته‌اند.

چه بسا حالا ما بی‌خبر باشیم و آینده‌ها با پیشرفت علم اون رو کشف کنند.

که اما اینکه خب قبلاً همچنین بود اصلاً از همین نیرو جاذبه فعلی هم کسی خبر نداشت.

اونجا نیرو جاذبه و دافعه‌ای که این‌ها نگه می‌دارند آسمان‌ها رو.

پس حصر عمد یعنی ستون‌ها به نیرو جاذبه صحیح به نظر نمی‌رسه که بگیم صرفاً همین نیروست و ولا غیر.

نکته دوم اتفاقاً بحث سماواته.

در قرآن سماوات معانی متعددی داره.

می‌دونید مثلاً جهت بالا، اون ما فوق رو نسبت به مادون.

مثلاً الان نفس ناطقه ما سماء.

ز-- انزل مراتبش که بدنه حکم عرض رو داره.

مثلاً جو زمین در بعضی آیات اشاره به همین سماوات که تو قرآن اومده اشاره به جو زمینه یا کرات آسمانی یا مثلاً آسمان‌های معنوی مثل نفس انسان مثلاً.

یا ستارگان، سیارات و، و، و اینا تعابیری که تعابیر بسیار گسترده‌ای که از سماوات در قرآن شده.

خب اینجا در صورتی تفسیر آیه به نیرو جاذبه صحیحه که آسمان رو به معنای کرات آسمانی معنا کنیم؛ نه اون معانی دیگه‌ای مثل مثلاً آسمان‌های معنوی.

اینم نکته قابل تأملی‌ست.

اما وقتی شما سیاق آیه ده سوره لقمان رو مورد بررسی قرار میدید، اجازه بدید بقیه آیه رو بخونم.

"خَلَقَ السَّمَاوَاتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَونَهَا" که توجه بهش کردیم.

ادامه آیه اینه "وَأَلْقَىٰ فِي الْأَرْضِ رَوَاسِيَ أَن تَمِيدَ بِكُمْ وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَابَّةٍ وَأَنزَلْنَا مِنَ السَّمَاءِ مَاءً فَأَنبَتْنَا فِيهَا مِن كُلِّ زَوْجٍ كَرِيمٍ".

چه زی-- شیرین و زیبا اینجا زوج کریم رو خدا مطرح کرده.

"وَأَنزَلْنَا مِنَ السَّمَاءِ مَاءً".

خب اینجا دقت بفرمایید که نزول باران رو از آسمان بیان کرده.

یعنی اشاره کرده اینجا قرآن به نزول باران از آسمان و آسمان‌ها رو در مقابل زمین به کار برده.

درسته؟

"وَأَلْقَىٰ فِي الْأَرْضِ رَوَاسِيَ".

بعد "وَأَنزَلْنَا مِنَ السَّمَاءِ مَاءً".

یعنی آسمان رو مقابل زمین مطرح کرده.

تو آیه دو، سه سوره رعد هم شما دقت بفرمایید به دنبال ذکر آسمون‌ها از خورشید و ماه و بعدش هم زمین و اینا سخن میگه.

و آیه‌ای که جلسه پیش عرض کردیم که "اللَّهُ الَّذِي رَفَعَ السَّمَاوَاتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَونَهَا ثُمَّ اسْتَوَىٰ عَلَى الْعَرْشِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ" ببینید بعد از ذکر آسمان‌ها، از عرش، از خورشید و ماه و بعد می‌فرماید "كُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُّسَمًّىٰ يُدَبِّرُ الْأَمْرَ يُفَصِّلُ الْآيَاتِ لَعَلَّكُمْ بِلِقَاءِ رَبِّكُمْ" تو غنون همینطور و، و آیه بعد که به زمین اشاره می‌کنه.

این‌ها مجموعاً که حالا به ذکر به دنبال ذکر آسمون‌ها از خورشید و ماه و این‌ها و زمین و اینا سخن میگه، معلوم می‌شه که قدر متقین از آسمون تو این موارد همون آسمان مادیه.

یعنی کرات آسمانی یا طبقات جو زمین و این‌ها.

اینم توجه داشته باشیم که باز وقتی شما مثلاً به یه آیه دیگه مثل آیه چهل و یک سوره فاطر دقت می‌کنید، میگم اینا این بحث انقدر در جای جای قرآن در آیات بیان شده پیداست که خدای منظور خاصی رو از این بحث داره.

خب اعجاز علمیه دیگه.

الانم که انفجار علمه، تولید علمه، عصر اطلاعات و توسعه‌ست.

خب وقتی ما مذهبیون از این اعجاز علمی قرآن بی‌خبر باشیم چگونه می‌خوایم بریم تو دل مثلاً کسایی که مدعی علمند امروز.

اینا خودش باور کنید وقتی این‌ها رو مطرح می‌کنی برای کسایی که اصلاً مثلاً حتی ماده‌گرا هستند، نگاه می‌بینی که تکون می‌خوره وجودشون.

اون موقع این آیات نازل شده که کسی اصلاً توجهی به این مسائل نداشته.

پیغمبرi که نه درس خونده، نه مکتب رفته، چگونه این حقایق علمی سنگینی که بعد هزار سال کشف شده رو بیان کرده؟

مثلاً آیه چهل و یک سوره فاطر.

می‌فرمایدش نکاتی که در اینجا هست رو ببینید.

"إِنَّ اللَّهَ يُمْسِكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ أَن تَزُولَا" خداست که اون آسمون‌ها و زمین رو از اینکه از جای خودشون بلغزن، منحرف بشن دو-- نگه داشته، نگه می‌داره.

"لَئِن زَالَتَا" که اگر از رو انحراف حالا منحرف بشن از مسیر خودشون "أَنْ أَمْسَكَهُمَا مِن أَحَدٍ مِّن بَعْدِهِ" هیچکس به جز خدا نمی‌تونه اون‌ها رو حفظ کنه تو این مدارش.

"إِنَّهُ كَانَ حَلِيمًا غَفُورًا".

دقت بفرمایید شما خودتون.

اول اینکه اینجا هم دو مرتبه وقتی دقت می‌کنید آسمان‌ها رو به معنای کرات آسمانی فرض کردیم، فرض می‌کنیم.

توی این آیه، تو همین آیه چهل و یک.

و نکته دیگه اینکه نگهداری آسمان و زمین توی این آیه توسط خود خدا به معنای نگهداری اون توسط نیروی جاذبه می‌تونه باشه باز.

چرا؟

چون خدای منان سنتش اینه که از مسیر اسباب فیض رو برسونه.

اصلاً سنت الهیه.

"فَلَن تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَبْدِيلًا وَلَن تَجِدَ لِسُنَّةِ اللَّهِ تَحْوِيلًا".

اصلاً سنت ال-- الهی تبدیل و تحویل‌بردار هم نیست.

یعنی خدا نگه می‌داره اما از کانال این نیروی جاذبه.

حالا ممکنه که خداوند توسط البته باز عرض می‌کنیم یه وسایل و نیروهای متعدد دیگری هم آسمان‌ها و زمین رو نگه داشته تا منحرف نشود.

که مثلاً نیروی جاذبه یکی از اون‌ها باشه، نه به تمامه.

که حالا باز باید عرض می‌کنیم اینجا که انحصار معنای آیه فوق تو نیروی جاذبه صحیح نیست.

این آیه‌ای که عرض کردیم.

اما باز می‌تونه خب نیروهای دیگری هم باشد که در مسیر و طول اراده حضرت حق که اما نکته مهم اینه که این آیه، این آیه‌ای که عرض کردیم دو تا تفسیر داره که بر اساس یکی از اون‌ها حداقل بر اساس یکی از اون تفاسیر قابل انطباق با نیروی جاذبه است.

خب نتیجه اون که احتمال دلالت آیه ده سوره لقمان و آیه دو سوره رعد و اینا به نیروی جاذبه خیلی قویه.

ولی باز عرض می‌کنیم که انحصار بردار هم البته نیست.

خب اینها از اعجاز علمی قرآن در بحث جاذبه که باز میشه به آیات دیگری هم استناد کرد.

حالا اگه کسی خواست تفسیر بهتری تو این زمینه ببینه می‌تونه رجوع کنه به کتاب قش-- زیبا و خوب پژوهشی در اعجاز علمی قرآن به قلم آقای رضایی اصفهانی.

اون کتاب خوبیه که جلد یک صفحه صد و پنجاه و پنج پیرامون همین موضوع جاذبه می‌تونید مطالبی رو اونجا ببینید.

والحمد لله رب العالمین.

[آواز] اللهم صلّ و سلّم و زد و بارک على رسول الله و آله الأطهار.

على رسول الله و آله الأطهار.

اللهم صلّ و سلّم و زد و بارک على رسول الله و آله الأطهار.

على رسول الله و آله الأطهار.