ددرس‌گفتارها

خلاصهٔ کوتاه

جلسهٔ یازدهم احراز و عوذات ادامهٔ بحث صلوات است؛ هم صلوات خاص بر حضرت زهرا سلام‌الله‌علیها به‌عنوان اخصّ اذکار، و هم مطلق صلوات به‌عنوان بهترین ذکر و پناه و امان. استاد با رؤیای صادقهٔ سید بحر العلوم نشان می‌دهد که توسل به حضرت زهرا نظیر ندارد و شرح صدر و گشایش ذهن از همان پیوند پدید می‌آید. کثرت صلوات، به نقل مرحوم دولابی، مرگ را آسان می‌کند و به نقل امام صادق علیه‌السلام ابراهیم را به مقام خلیل‌رحمانی و امامت رساند. سپس صلوات ضرّاب اصفهانی — تعلیم امام عصر برای عصر جمعه — و صلوات کوچک پس از نماز امیرالمؤمنین معرفی می‌شود. دستور علامه پس از نماز صبح و مغرب برای امان از آفات می‌آید؛ و برای اهل مشغله، چهار جملهٔ کوتاه امیرالمؤمنین از بحار که کار همهٔ اذکار را می‌کند. استاد تأکید می‌کند صلوات مأثور از اهل بیت برای دفع اجنه و ازدیاد رزق و طهارت نفس بالاترین ذکر است.

فهرست مطالب

  • آغاز جلسه
  • بازگشت به بحث صلوات و حضرت زهرا سلام‌الله‌علیها
  • رؤیای صادقهٔ سید بحر العلوم
  • صلوات حضرت زهرا سلام‌الله‌علیها
  • کثرت صلوات و آسانی مرگ
  • ابراهیم خلیل‌الرحمان و دوام صلوات
  • صلوات ضرّاب اصفهانی
  • صلوات رمزی پس از نماز امیرالمؤمنین علیه‌السلام
  • صلوات مأثور؛ بهترین ذکر برای دفع اجنه و ازدیاد رزق
  • دستور علامه پس از نماز صبح و مغرب
  • چهار جملهٔ امیرالمؤمنین برای اهل مشغله

نکات کلیدی

  • مطلق صلوات بهترین ذکر، بهترین پناه و بهترین امان است؛ و صلوات حضرت زهرا سلام‌الله‌علیها اخصّ اذکار شمرده شد.
  • توسل به حضرت زهرا سلام‌الله‌علیها نظیر ندارد؛ رؤیای صادقهٔ سید بحر العلوم و آش حبوبات (بیبی‌زهرا) به شرح صدر و ماندگاری علم انجامید.
  • صلوات فاطمه از متن احادیث است: بر فاطمه و پدر و شوهر و فرزندانش.
  • به فرمایش مرحوم دولابی، کسی که بسیار صلوات بفرستد مرگی راحت دارد؛ خدا با پنبه سرش را می‌برد.
  • امام صادق علیه‌السلام رسیدن ابراهیم به مقام خلیل و امامت را به کثرت و دوام صلوات او دانست.
  • صلوات ضرّاب اصفهانی تعلیم امام عصر است؛ اگر اعمال جمعه ترک شود، این صلوات را به‌ویژه عصر جمعه ترک نکنند؛ برای گره‌گشایی و قضای حاجت و دفع بلا نیکوست.
  • نماز امیرالمؤمنین چهار رکعت است (دو تا دو رکعت)، در هر رکعت پس از حمد پنجاه بار سورهٔ اخلاص؛ سپس تسبیح آن حضرت؛ آن‌گاه صلوات کوچک «اللهم صل علی النبی العربی و آله».
  • پس از آن نماز و تسبیح و این صلوات، گناهان گذشته و آینده آمرزیده می‌شود؛ برخی گفته‌اند یعنی خدا چنان دست انسان را می‌گیرد که دیگر گناه نمی‌کند؛ و اجر دوازده ختم قرآن و امان از گرسنگی و تشنگی قیامت دارد.
  • صلوات مأثور اهل بیت را به کار گیرند؛ برای دفع اجنه و ازدیاد رزق و طهارت نفس بالاتر از آن ذکری نیست.
  • دستور علامه: پس از نماز صبح و مغرب، هفت بار بسم‌الله و «لاحول ولا قوة إلا بالله العلی العظیم» (بدون واوِ آغازین)، سپس سی بار تسبیحات اربعه؛ ترک نشود تا از جمیع آفات و بلیات در امان باشد.
  • برای کسی که مشغله دارد و فرصت اذکار مفصل را ندارد، امیرالمؤمنین چهار جملهٔ کوتاه صبحگاهی آموخت که به منزلهٔ گفتن تمام ادعیه و اذکار است؛ با تکرار «کل» در هر بند.

اصطلاحات و منابع

  • صلوات مأثور: صلواتی که از اهل بیت نقل شده است؛ استاد بر استفاده از همین قسم تأکید کرد.
  • دائم‌الصلوات: وصف ابراهیم خلیل‌الرحمان در این جلسه.
  • ناحیهٔ مقدسه: صدور صلوات ضرّاب از امام عصر.
  • تسبیحات اربعه: سبحان‌الله و الحمدلله و لا إله إلا الله و الله‌اکبر.
  • مصباح المتهجد شیخ طوسی؛ جمال الأسبوع سید ابن طاووس؛ مفاتیح شیخ عباس قمی — منابع صلوات ضرّاب و نماز امیرالمؤمنین.
  • بحار جلد ۹۱، صفحهٔ ۲۴۲ — چهار جملهٔ امیرالمؤمنین برای اهل مشغله.
  • سید بحر العلوم؛ مرحوم دولابی؛ حضرت استاد علامه؛ ابوالحسن ضرّاب اصفهانی.

خلاصه توسط مدل از متن کتابیِ جلسه — نقل مستقیم طولانی از عربی لازم نیست.