یادداشت: ترجمههای فارسیِ زیرِ عبارات عربی در این متن، توسط مدل افزوده شدهاند و جزو سخنان استاد نیستند.
هدیهای از استادی بنام
یکی از اساتید بسیار بنام و بزرگی که درک محضرشان کردهایم، هدیهای به ما تقدیم کردند. ایشان با امام عصر نیز ارتباط داشتند؛ و نوزده سال — قریب به بیست سال — پیشنماز و امام جماعت حرم حضرت اباالفضل العباس صلواتاللهعلیه بودند. بسیار از ایشان بهره بردیم.
خواهش بیستسالگی: علمی که خدا به زور عطا کند
حدود بیست سالم بود. خودم بودم و ایشان. از ایشان خواهش کردم راهی به بنده بیاموزند که خدا به زور به من علم بدهد.
دوست دارید یا نه؟ دوست دارید یا نه که واقعاً خدا به زور به شما علم بدهد؟ یعنی ناگهان به خود آیی و ببینی — اِ اِ اِ — اصلاً شاید خودت هم استنکاف میکردی؛ اما خدا از در و دیوار به تو تزریق میکند.
این دستورالعمل را از حدود سی سال پیش انجام دادهام. بسیار آسان است؛ و شاید همه دارید انجام میدهید، اما بیخبرید. شاید یک سرّ همین جلسه نیز همان باشد. شما دارید انجام میدهید؛ این جلسه را گذاشتهاند که به شما علم تزریق کنند.
ما انجام دادیم. خودم، تجربه در تجربهٔ شخصی، دیدم؛ واقعاً چشیدم؛ به آن رسیدم. چیزی را که خودم چشیدهام، چرا از شما دریغ کنم؟
دستورالعمل: آیةالکرسی پس از تسبیحات حضرت زهرا
فرمودند: بعد از هر نماز واجبتان، پس از تسبیحات حضرت صدّیقهٔ شهیده سلاماللهعلیها، آیةالکرسی را قرائت کنید. به همین راحتی.
«ٱللَّهُ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ٱلْحَىُّ ٱلْقَيُّومُ ۚ لَا تَأْخُذُهُۥ سِنَةٌ وَلَا نَوْمٌ ۚ لَّهُۥ مَا فِى ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَمَا فِى ٱلْأَرْضِ ۗ مَن ذَا ٱلَّذِى يَشْفَعُ عِندَهُۥٓ إِلَّا بِإِذْنِهِۦ ۚ يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ ۖ وَلَا يُحِيطُونَ بِشَىْءٍ مِّنْ عِلْمِهِۦٓ إِلَّا بِمَا شَآءَ ۚ وَسِعَ كُرْسِيُّهُ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضَ ۖ وَلَا يَـُٔودُهُۥ حِفْظُهُمَا ۚ وَهُوَ ٱلْعَلِىُّ ٱلْعَظِيمُ» (سورهٔ بقره، آیهٔ ۲۵۵)
ترجمهٔ فارسی (توسط مدل، نه استاد): خداست که معبودی جز او نیست؛ زندهٔ پاینده است. نه چرت او را فراگیرد و نه خواب. آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است از آنِ اوست. کیست که نزد او جز به اذن او شفاعت کند؟ آنچه را پیش روی آنان است و آنچه را پشت سرشان است میداند؛ و به چیزی از علم او احاطه نمییابند مگر به آنچه خود بخواهد. کرسی او آسمانها و زمین را فراگرفته است، و نگهداری آن دو بر او گران نیست؛ و اوست بلندمرتبهٔ بزرگ.
کسی که بر این کار مداومت کند، خدا کفیل او میشود از حیث تعلیم علم.
«و علّم آدم الأسماء کلها»
«وَعَلَّمَ ءَادَمَ ٱلْأَسْمَآءَ كُلَّهَا» (سورهٔ بقره، آیهٔ ۳۱)
ترجمهٔ فارسی (توسط مدل، نه استاد): و همهٔ نامها را به آدم آموخت.
این «علّم» را که تعلیم کرده؟ چه کسی به آدم الأسماء را تعلیم کرده — همه را، همه را، کلّها را؟
روحشان شاد، حضرت استاد — و وقتی میگویم حضرت استاد، منظور حضرت علامه حسنزاده علیهالرحمه است — فرمودند به جای «الأسماء» میتوانید بگذارید «الأشیاء».
چرا؟ جلسهٔ پیش گفتیم. اگر کسی یک جلسه جا بماند، به قولی گیرپاچ میکند؛ درجا میزند. برای همین توصیه میکنم غایب نشوید. فعلاً بنا نداریم این صوتهایی را که ضبط میشود حتی به خود شما بدهیم، چه رسد که در کانال بگذاریم. دوست دارم در خود جلسه بگیرید.
اشیاء، تجلیات اسماء
گفتیم که همهٔ اشیاء تجلیات الهیاند؛ ظهور حقاند. یعنی ظهور اسماء الحسنی و صفات اولیای الهیاند. پس کسی که میخواهد اسماء را درک کند، باید اشیاء را درک کند. یکی از این اشیاء خود حضرتعالی هستید.
قرآن میگوید هیچ چیزی نیست؛ هیچکس را فروگذار نکرده است:
«تُسَبِّحُ لَهُ ٱلسَّمَـٰوَٰتُ ٱلسَّبْعُ وَٱلْأَرْضُ وَمَن فِيهِنَّ ۚ وَإِن مِّن شَىْءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهِۦ وَلَـٰكِن لَّا تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ ۗ إِنَّهُۥ كَانَ حَلِيمًا غَفُورًا» (سورهٔ اسراء، آیهٔ ۴۴)
ترجمهٔ فارسی (توسط مدل، نه استاد): آسمانهای هفتگانه و زمین و هر که در آنهاست برای او تسبیح میگویند؛ و هیچ چیزی نیست مگر آنکه به ستایش او تسبیح میکند، اما شما تسبیحشان را درنمییابید. او بردبار آمرزنده است.
پس خود شما نیز یکی از آن اشیائید. آنگاه میبینید که خدای منّان معلّمتان میشود.
چشیدن و امتحان
این را باید چشید. امتحان کردن، برای امثال ما که ضعیفیم، اشکال ندارد؛ خدا را امتحان کنیم. آدمهایی که بزرگ میشوند، امتحان کردن خدا را گناه میدانند.
انشاءالله که این را داشتهاید؛ اما از اینجا به بعد شروع کنید.
یادداشت پایانی: متن حاضر از پیادهسازی ماشینی گفتار (ASR) تهیه و برای مطالعهٔ کتابی ویرایش شده است. ترجمههای فارسیِ زیر عبارات عربی توسط مدل افزوده شدهاند و جزو سخنان استاد نیستند. گفتار حاضران، پرسشوپاسخهای پس از درس و صداهای جانبی حذف شدهاند. تقسیمبندیهای فنی Segments در متن نهایی آورده نشده است.